Historia

Historia
9 dywizjonu przeciwlotniczego

Zgodnie z Zarządzeniem Szefa Sztabu Generalnego z dnia 12.03.1974 r., Dowódca Marynarki Wojennej rozkazał Szefowi Sztabu MW sformować do dnia 01.12.1974 r. 9 dywizjon artylerii przeciwlotniczej w miejsce rozformowanej 5.Baterii Artylerii Stałej (5BAS), z zadaniem funkcjonowania w systemie obrony przeciwlotniczej Marynarki Wojennej. Dywizjon przejął obiekty po 5.BAS, które zostały wybudowane w okresie powojennym. Projekt stanowisk bojowych został opracowany w Szefostwie Inżynierii Marynarki Wojennej w 1946 r. Koncepcja działobitni bazowała na projekcie baterii im. H. Laskowskiego z Helu.

W dniu 21.06.1974 r. Dowódca Marynarki Wojennej wyznaczył oficerów na stanowiska w dowództwie i sztabie dywizjonu. W lipcu 1974 r. zwolnił z zajmowanych stanowisk w 5.BAS i wyznaczył na stanowiska w 9.dywizjonie artylerii przeciwlotniczej kadrę podoficerską. W dniu oficjalnego rozformowania BAS, odczytano okolicznościowy Rozkaz Dowódcy 9 Flotylli Obrony Wybrzeża komandora Ćwirko, który podziękował stanowi osobowemu za służbę w Artylerii Nadbrzeżnej. Do 01 grudnia 1974 r. wykonano wszystkie przedsięwzięcia organizacyjne związane z formowaniem dywizjonu. W dniu 01.12.1974 r. dywizjon osiągnął gotowość organizacyjną. Nowo powstała jednostka została podporządkowana Szefowi Sztabu Marynarki Wojennej jako jednostka specjalna. W okresie tym w składzie dywizjonu funkcjonowały 3 baterie przeciwlotnicze wyposażone w 14,5 mm Przeciwlotnicze Karabiny Maszynowe, po osiem w każdej z nich oraz pojazdy GAZ - 69 jako ciągniki artyleryjskie.

We wrześniu 1976 r. dywizjon został przezbrojony w 57 mm samoczynne armaty przeciwlotnicze S-60, które zostały sprowadzone do jednostki transportem kolejowym z pułku przeciwlotniczego w Zgierzu. W pierwszej połowie listopada 1976 r. dostarczono amunicję do ww. armat. Z chwilą wyposażenia pododdziałów dywizjonu w nowy sprzęt, zwiększyły się możliwości bojowe jednostki poprzez zwiększenie zasięgu ognia skutecznego z 1500 m do 5500 m, również zwiększył się stan osobowy marynarzy służby zasadniczej. Dywizjon przygotowany był do zwalczania niskolecących celów powietrznych, prowadząc ogień z wykorzystaniem półautomatycznego celownika wektorowego AZP-57. W związku z otrzymaniem nowego uzbrojenia w dywizjonie prowadzono intensywne szkolenie dla kadry i marynarzy z zakresu budowy użytkowania sprzętu oraz szkolenia ogniowego, które miało na celu przygotowania funkcyjnych i obsług do wykonania zadań ogniowych podczas zbliżającego się zgrupowania poligonowego z udziałem żołnierzy rezerwy. Pierwsze strzelanie artyleryjskie wykonała 1.bateria artylerii przeciwlotniczej w dniu 24.11.1976 r. na poligonie w Ustce.

57 mm samoczynna armata przeciwlotnicza S-60

Od lutego do kwietnia 1977 r. w jednostce został przeprowadzony kurs dowódców i operatorów Zestawów Radiolokacyjno Przelicznikowych, które weszły na uzbrojenie pododdziałów dywizjonu. Od tej chwili poszczególne baterie artylerii przeciwlotniczej przygotowane były do wykonywania zadań ogniowych zasadniczym sposobem strzelania, jakim było prowadzenie ognia z wykorzystaniem Zestawu Radiolokacyjno - Przelicznikowego (ZRP-1). Z chwilą wprowadzenia na uzbrojenie ZRP-1, tj. od końca 1977 r., dywizjon podczas prowadzenia ćwiczeń krótkotrwałych żołnierzy rezerwy, przeszkolił obsługi armat będące na przydziałach mobilizacyjnych, z zakresu użytkowania i wykorzystania bojowego 57 mm armat dostosowanych do współpracy z ZRP-1.

Jednocześnie brał udział w ćwiczeniach taktycznych organizowanych przez wyższych przełożonych, wykazując się bardzo dobrym zgraniem taktyczno - ogniowym. Dywizjon realizował zadania ogniowe z ZRP-1 do 1999 r. Tym samym jako ostatni pododdział przeciwlotniczy w Wojsku Polskim, 2.baplot dowodzona przez kpt. Kisielewskiego wykonała strzelania z ww. zestawem na ocenę bardzo dobrą, podczas Zgrupowania Poligonowego Jednostek OPL MW w czerwcu tegoż roku.

Pierwsze bezpośrednie trafienia celu (rękaw holowany przez samolot) uzyskały we wrześniu i październiku 1977 r., dwa działony 3.baplot – dowodzonej przez ppor. Zbigniewa Nowickiego zastępczym sposobem strzelania.

W dniu 31.12.1977 r. rozkazem Dowódcy Marynarki Wojennej 9.dywizjon artylerii przeciwlotniczej został podporządkowany Komendantowi Centrum Szkolenia Specjalistów Marynarki Wojennej w Ustce. W okresie tym dywizjon doskonalił swoje umiejętności taktyczno - ogniowe ze szczególnym naciskiem na wykonywanie zadań artyleryjskich z ZRP-1. Zgrywał rezerwy osobowe ze stanem czasu "P" podczas poligonów i organizowanych kursów przekwalifikowania.

W dniu 16.06.1992 r. Rozkazem Dowódcy Marynarki Wojennej, dywizjon został podporządkowany Dowódcy 9 Flotylli Obrony Wybrzeża z zadaniem osłony przeciwlotniczej obiektów brzegowych flotylli. W okresie podporządkowania pod 9 FOW dywizjon w latach 1993 - 1995 oraz 1998 - 2002 uzyskiwał miano Przodującego Oddziału Brzegowego Flotylli. W roku 1994, 1995, 1999, 2000 i 2001 uzyskał miano Przodującego Oddziału Brzegowego Marynarki Wojennej.

W marcu 1999 r. na bazie 9 daplot rozpoczęto Badania Eksploatacyjno - Wojskowe nowego Przeciwlotniczego Zestawu Artyleryjskiego "BLENDA".

Bateryjny wóz dowodzenia (WD-95)

Wnętrze WD-95

W okresie tym przeszkolono operatorów zestawu oraz dowódców baterii z zakresu budowy, eksploatacji oraz możliwości bojowych zestawu. Równolegle modernizacji poddawane były 57 mm armaty S-60. Pierwsze strzelania doświadczalne odbyły się w czerwcu 1999 r. Badania te kontynuowane były do 2003 r., podczas których ulegał modernizacji Wóz Dowodzenia (WD-95). Po zakończeniu badań na wyposażenie dywizjonu wprowadzono 3 kpl. WD-95, wóz dowodzenia dowódcy dywizjonu ŁOWCZA - 3, Radiolokacyjna Stacja Wstępnego Poszukiwania. Z dniem 01.01.2003 r. 9. dywizjon artylerii przeciwlotniczej został przemianowany Rozkazem Dowódcy Marynarki Wojennej na 9 dywizjon przeciwlotniczy.

Wprowadzając nową technikę wojskową do dywizjonu, zwiększyły się możliwości bojowe pododdziałów przy jednoczesnym zmniejszeniu stanów osobowych. Z ośmiodziałowych baterii przeciwlotniczych utworzono trzy Przeciwlotnicze Zestawy Artyleryjskie, wyposażone w armaty S-60 M i bateryjne wozy dowodzenia. Ponadto wyposażono operatorów w rakiety GROM. Rozpoczął się proces intensywnego szkolenia operatorów, w celu przygotowania ich do wykonania zadań rakietowych podczas zgrupowania poligonowego. Pierwszy raz strzelania rakietowe, przygotowawcze i zaliczeniowe, dywizjon zrealizował w 2005 roku uzyskując średnią ocenę 5,0.

Wóz dowodzenia dowódcy dywizjonu ŁOWCZA - 3

W roku 2006 po rozformowaniu 9 Flotylli Obrony Wybrzeża Hel 9 dywizjon przeciwlotniczy został podporządkowany 3 Flotylli Okrętów w Gdyni.

W roku 2006 wprowadzono na wyposażenie również wynośne terminale "REGA 4". Jednocześnie rozpoczęto badania eksploatacyjno - wojskowe Interrogatora Krótkiego Zasięgu do ppzr GROM, który wejdzie na wyposażenie każdego operatora drużyny rakiet. Wprowadzenie nowej techniki wojskowej do dywizjonu umożliwiło współdziałanie z innymi Rodzajami Sił Zbrojnych (Siły Powietrzne, Wojska Lądowe) w zakresie automatycznego przekazywania informacji o sytuacji powietrznej.

Na dzień dzisiejszy dywizjon to nowocześniejszy, sprawniejszy i skuteczniejszy na polu walki sprzęt i uzbrojenie, kompatybilny z innymi zestawami tego typu państw NATO.

stopka1